De DOEN | Materiaalprijs wil antwoord geven op hedendaagse vraagstukken waarin vernieuwing én duurzaamheid de belangrijkste spil vormen. Verbeter de wereld van vandaag en bouw daarmee aan de samenleving van morgen. Daarvoor zijn nieuwe materialen en innovatieve technieken nodig, die het alledaagse verbeteren en de ontwerppraktijk naar een hoger plan tillen.
De DOEN | Materiaalprijs is in 2009 in het leven geroepen ter stimulering van een ontwerppraktijk waarin vernieuwing en duurzaamheid de boventoon voeren en hand in hand gaan met esthetiek en functionaliteit. Deze jaarlijks terugkerende prijsvraag wil de gehele creatieve voorhoede mobiliseren om nieuwe wegen in kaart te brengen die uiteindelijk zullen leiden tot een duurzame wereld.
De DOEN | Materiaalprijs looft twee prijzen uit. Een prijs van € 15.000 voor een eindontwerp en een aanmoedigingsprijs van € 5.000 voor een idee dat nog uitgevoerd moet worden.
Voor wie
Alle in Nederland wonende en werkende vormgevers, beeldend kustenaars, modeontwerpers en architecten kunnen tot 10 september 2010 een ontwerp insturen. Een vakkundige commissie kiest uit de inzendingen vijftien tot achttien ontwerpen.
Expositie en prijsuitreiking
De geselecteerde werken worden gepresenteerd op een eigen expositie tijdens Dutch Design Week, die van 23 tot en met 31 oktober plaatsvindt in Eindhoven. Voorafgaand worden de gekozen ontwerpen geëxposeerd in het International Center for Sustainable Excellence in Eindhoven. Daar zal een vakkundige jury van drie personen de winnende inzendingen aanwijzen. De twee winnaars worden bekendgemaakt tijdens de opening van Dutch Design Week, op 23 oktober 2010.De DOEN | Materiaalprijs is een initiatief van het Materiaalfonds voor Beeldende Kunst en Vormgeving en Stichting DOEN.
NIEUWSITEMS
Bezoek de site regelmatig voor het laatste nieuws over de prijs en de genomineerden, maar ook voor ander nieuws op het gebied van duurzaam ontwerp!
ALGEMEEN
Een goed ontwerp laat zich niet in een hokje stoppen. Duurzaam ontwerpen en innovatief gebruik van materiaal evenmin. Het laatste decennium introduceerde op dit vlak een breed spectrum aan bewegingen en mogelijkheden. Alle even verrassend als vernieuwend: recycling, upcycling, ecodesign, cradle to cradle, biomimicry en superuse ,om slechts enkele voorbeelden te noemen.De Doen | Materiaalprijs kiest uitdrukkelijk niet voor één richting, maar wil iedereen uitdagen vanuit zijn of haar werkgebied een ontwerp in te zenden waarin gebruik is gemaakt van bestaande of nieuwe duurzame materialen en innovatieve technieken. Een ontwerp dat past bij deze tijd en een integrale visie weerspiegelt die een voorbode vormt voor een bestendige toekomst. Werk dat nu inspireert en waarmee de toekomst vandaag al gerealiseerd wordt.
INZENDEN
Het inschrijfformulier biedt puntsgewijs enkele handvatten die tot een succesvol ontwerp kunnen leiden. Ook het reglement voor deelname is te vinden op het inschrijfformulier.Alle in Nederland wonende en werkende vormgevers, beeldend kustenaars, modeontwerpers en architecten kunnen tot 10 september 2010 een ontwerp insturen. Uit de inzendingen worden door een vakkundige commissie vijftien tot achttien ontwerpen gekozen.
NOMINATIECOMMISSIE
De nominatiecommissie '10 bestaat uit:
Rianne Makkink
Ontwerper, architect, Studio Makkink & Bey
Simone de Waart
Oprichter en directeur Material Sense
Chris Kabel
Ontwerper, winnaar DOEN | Materiaalprijs 2009
Marina Toeters
Modeontwerper, oprichter en directeur van by-wire.net
Tejo Remy
Ontwerper
Edo Dijksterhuis
Directeur Art Amsterdam
Berend Aanraad
Directeur ICSE (International Center of Sustainable Excellence)
JURY
De jury '10 bestaat uit:
Wijtse Rodenburg
Ontwerper, docent aan de Design Academy Eindhoven
Dorothea Seebode
Hoofd afdeling duurzame productontwikkeling, Philips Research
Arno van Roosmalen
Directeur Stroom, Den Haag
WINNAARS
CHRIS KABEL
Seam Chair
HELEEN KLOPPER
Wolplamuur
NOMINATIES
MARJAN VAN AUBEL
Porseleinkast
FIOEN VAN BALGOOI
I.S.M. BERBER SOEPBOER
Fragment Textiles
MARIA BLAISSE
Moving Meshes
CELESTINE BRIËT
Beleaf, vogelhuisjes van bladeren
DIDIER DORVAL
Bagazo, chaise
BRAM GEENEN
Gaudi Stool
JENNIFER DE JONGE
Yana
MIEKE MEYER MET
ONTWERPLABEL VIJ5
KrantHout
ATELIER NL
(NADINE STERK EN
CONNY VAN RIJSWIJCK)
Uit de klei getrokken
DINAND STUFKENS
KAZMOK re-use
SAARA VALLINEVA
Jupperi, My grandparents' house
JAN ERIC VISSER
Aquadine Sculptuur
2012ARCHITECTEN
Wikado
ALDO BAKKER
Side Table
ARCHITECTENBUREAU CEPEZED
Textiele Tweedehuidfaçade
Juryrapport '09
De DOEN | Materiaalprijs 2009, een initiatief van het Materiaalfonds voor Beeldende Kunst en Vormgeving en Stichting DOEN, heeft kunstenaars en vormgevers uitgedaagd om duurzaamheid te combineren met schoonheid. De prijs, die dit jaar voor het eerst wordt uitgereikt, dient ter stimulering van duurzaam en innovatief materiaalgebruik in de beeldende kunst, vormgeving, mode en architectuur.Een speeltuin van afgekeurde windmolenwieken, een stoel van suikerrietafval, hout van kranten of een vogelhuis van herfstbladeren; de organisatoren waren verrast over het aantal inzendingen en de kwaliteit van de ontwerpen.
Uit de 78 inzendingen selecteerde de nominatiecommissie zeventien ontwerpen. De jury - bestaande uit Ursula Tischner, Ruud Koonstra en Arnout Visser - stond vervolgens voor de opgave om uit deze zeventien genomineerde ontwerpen twee winnaars te kiezen. Zij vindt dat de genomineerde inzendingen een verrassende mix laten zien van beeldende kunst, vormgeving, mode en architectuur, waarbij het begrip duurzaamheid in materiaalgebruik vanuit verschillende kanten is benaderd.
Voor haar eindoordeel is de jury uitgegaan van de criteria duurzaamheid, innovatie, esthetiek en toepassingsmogelijkheden. Een aantal van de genomineerde ontwerpen doorstond het criterium van de esthetiek maar voldeed volgens de jury niet helemaal aan de nieuwe eisen die aan duurzaam ontwerp worden gesteld. Bij andere ontwerpen was het materiaal bijzonder interessant maar de toepassing nog niet goed uitgewerkt.
Alle genomineerde ontwerpen het verdienen om geexposeerd te worden. De gebruikte kennis en inzichten kunnen leiden tot belangrijke nieuwe ontwikkelingen op het gebied van duurzaamheid en innovatief materiaalgebruik in beeldende kunst, vormgeving, mode en architectuur.
De winnaars
'Techniek met potentie'De prijs van € 15.000 gaat naar Chris Kabel met Seam Chair / Seam Bench.
'Het project van Chris Kabel is origineel, ingenieus en zeer veelbelovend. Voor zijn product maakte hij gebruik van slechts één materiaal (Polypropyleen) dat goedkoop, niet giftig en volledig recyclebaar is. Met een vernieuwende techniek vormde hij dit materiaal om tot een lichte en tegelijkertijd stevige stoel.
Voor duurzame innovatie in de toekomst is het belangrijk dat voorwerpen niet samengesteld zijn uit meerdere materialen. Het bespaart werk bij recycling en er treedt geen kwaliteitsverlies op zoals bij het recyclen van een mix van materialen. De techniek die Kabel gebruikt is energiebesparend en levert lichtgewicht materiaal op dat zeer milieuonvriendelijke materialen zoals glas en carbonvezel kan vervangen.
Vindingrijke ontwerpers die kennis en inzichten weten te combineren en onorthodoxe methoden gebruiken zijn cruciaal voor innovatie.
De jury is vooral onder de indruk van de potentie van de vernieuwende techniek. Een low-tech aanpak levert high-tech mogelijkheden op. De jury is van mening dat deze techniek voor vele andere doeleinden is in te zetten. Met deze prijs hoopt de jury Chris Kabel te stimuleren zijn techniek verder te ontwikkelen en nieuwe toepassingsmogelijkheden te onderzoeken.
'Doeltreffend, grappig en eenvoudig'
De aanmoedigingsprijs van € 5.000 gaat naar Heleen Klopper met Wolplamuur.
'Haar ontwerp is briljant in zijn eenvoud. Door gebruik te maken van de bijzondere eigenschappen van wol- de weerhaakjes hechten vast- heeft zij een doe-het-zelf pakket ontwikkeld waarmee iedereen op eenvoudige en originele wijze de gaatjes in zijn of haar wollen kleding, tapijten, gordijnen of andere textielproducten kan repareren. Ook mensen met twee linkerhanden.
Het repareren van kledingstukken en andere producten van stof is een zeer duurzame activiteit omdat truien vesten of tapijten op deze manier een langer leven beschoren is. Wolplamuur kan je zien als 'Oma's oplossing nieuwe stijl'. Het is grappig, decoratief, doeltreffend en geeft een origineel resultaat. Bovendien is het bijzonder leuk om te doen: de juryleden hebben de Wolplamuur met veel plezier zelf uitgeprobeerd.'
Voor meer informatie en beeldmateriaal kunt u contact opnemen met
Francine Mendelaar
info@doen-materiaalprijs.nl
T 020 6255112
M 06 479 348 75
PERSBERICHTEN
DOEN | Materiaalprijs '10 (pdf, Nederlands)
DOEN | Materiaalprijs '09 (pdf, Nederlands)
DOEN | Materiaalprijs '09 (pdf, Nederlands)
DOEN | Materiaalprijs '09 (pdf, Nederlands)
Voor duurzaam en innovatief materiaalgebruik
Materiaalfonds voor BKV
Postbus 14625
1001 LC Amsterdam
T 020 6255112
M 06 479 348 75
(Francine Mendelaar)
info@doen-materiaalprijs.nl
Initiatief
Materiaalfonds voor Beeldende Kunst en Vormgeving
Stichting DOEN
Organisatie
Francine Mendelaar (Materiaalfonds)
Yu-Lan van Alphen (Stichting DOEN)
Steve Elbers (Stichting DOEN)
Productie
Deneuve Cultural Projects
(Taco de Neef en Daniël Bouw)
De Schepper Campagnes
Communicatie
Xerva Blom (Stichting DOEN)
Vormgeving
Marjolijn Stappers
Engelse vertaling
Lisa Holden
Webbouw
Joris Lindhout
Asiff
Amsterdam Sustainability Institute for Fashion and Fabrics
www.asiff.nl
BNA
Nederlandse beroepsvereniging van architecten
www.bna.nl
BNO
Beroepsvereniging Nederlandse Ontwerpers
www.bno.nl
Centre for Sustainable Design
Faciliteert discussie en onderzoek op het gebied van eco-design
www.cfsd.org.uk
Dutch Design Week
Jaarlijks designevenement in Eindhoven
www.ddw.nl
De Groene Offerte
Kennisplatform duurzaamheid in vormgeving
www.groeneofferte.nl
Design.nl
Portal voor de Nederlandse vormgeving
www.design.nl
Ecosustainable HUB
Bijna 1000 links over duurzaamheid ingedeeld naar onderwerp
www.ecosustainable.com.au
ICSE
International Center of Sustainable Excellence
www.icse.nl
Limburgse Design Associatie
www.lda.nl
Materiaalfonds voor Beeldende Kunst en Vormgeving
Renteloze leningen voor kunstenaars en vormgevers
www.materiaalfonds.nl
Materia
Kenniscentrum en databank innovatieve materialen
www.materia.nl
Material Sense
Netwerk voor materiaalinnovatie
www.materialsense.com
Material Matters
Materialenbibliotheek en kenniscentrum nieuwe materialen
www.materialmatters.nl
Nieuwe producten ontwerpen
Portal voor productinnovatie
www.nieuweproductenbedenken.nl
O2 Nederland
Vereniging en platform voor duurzame productontwikkeling
www.o2nederland.org
Stichting DOEN
Fonds van de goededoelenloterijen,
aanjager van duurzame, culturele en sociale voorlopers
www.doen.nl
Tijdschrift kM
Materiaaltechnische informatie over kunst en vormgeving
www.tijdschrift-km.eu
Tuttobene
Presenteert duurzame en innovatieve ontwerpen
www.tuttobene.nl
Utrecht Manifest
Biënnale voor Social Design
www.utrechtmanifest.nl
Voor het ontwikkelen van de Seam Chair en Seam Bench werkte Chris Kabel samen met het Materialen Lab van de Faculteit Lucht en Ruimtevaart van de TU Delft en composieten producent Lankhorst Indutech in Sneek. Chris Kabel is uitgegaan van het materiaal Pure, een 100% polypropyleen (PP) geweven doek, waarvan de binnenkern smelt bij 180C en de buitenkant bij 130C. Als de buitenkant smelt worden vezels gefixeerd. Het resultaat is een keihard materiaal dat recyclebaar is, in tegenstelling tot de glasvezelversterkte kunststoffen die veel worden toegepast in de (meubel)industrie.
In onverharde toestand kan dit geweven doek met PP garen aan elkaar worden genaaid. Chris Kabel heeft het doek in de vorm van een holle stoel genaaid en deze vorm gevuld met zand. Een mal was daardoor overbodig. Na een uur bakken op 130C zijn de vezels met elkaar versmolten. Als het zand er via een gat uitgestroomd is staat er een ultralichte stoel of bank.
Het doel van dit prototype stoel is om te laten zien dat er geen kunsthars of glasvezels nodig zijn om ultralichte en oersterke constructies te maken die volledig recyclebaar zijn.
Wolplamuur als reparatiemiddel voor textiel is ontstaan uit de behoefte om een gat in een wollen vest te repareren. Zo'n gat heeft vaak rafels of ladders of slijtageplekken eromheen. Dit vormt een ideale ondergrond voor vilt, dat zich gemakkelijk hecht aan elke open structuur. Het bijzondere van vilt is dat het zich door minuscule schubben mechanisch hecht. Op de plaats van het gat ontstaat iets nieuws, een nieuw stukje stof.
Wolplamuur wordt aangeboden in workshops en in een doe-het-zelfpakket. Het doe-het-zelfpakket bestaat uit een aantal bollen wol in verschillende kleuren, een stuk schuimrubber en twee speciale naalden. Hiermee kunnen ook mensen met twee linkerhanden meteen aan de slag.
Vroeger werden gaten in wollen kleding nog wel met de hand gestopt.
Tegenwoordig gebeurt dat niet meer en verdwijnt het kledingstuk in de vuilnisbak. Het repareren van kleding levert een belangrijke bijdrage aan een duurzaam milieu.
Roelof Mulder - voorzitter
Beeldend kunstenaar, ontwerper
Tom van der Horst
Ir. Innovatie & Duurzaamheid bij TNO, voormalig industrieel ontwerper, een van de bedenkers van ecodesign
Natasja Martens
Modeontwerper
Jan Konings
Architect, ontwerper
De jury '09 bestond uit:
Ursula Tischner
Oprichtster Econcept in Keulen en docente duurzame productontwikkeling aan de Design Academy Eindhoven
Ruud Koonstra
Duurzaam ondernemer/oprichter en directeur Tendris
Arnout Visser
Vormgever en vormvinder
Juryrapport '09
De DOEN | Materiaalprijs 2009, een initiatief van het Materiaalfonds voor Beeldende Kunst en Vormgeving en Stichting DOEN, heeft kunstenaars en vormgevers uitgedaagd om duurzaamheid te combineren met schoonheid. De prijs, die dit jaar voor het eerst wordt uitgereikt, dient ter stimulering van duurzaam en innovatief materiaalgebruik in de beeldende kunst, vormgeving, mode en architectuur.Een speeltuin van afgekeurde windmolenwieken, een stoel van suikerrietafval, hout van kranten of een vogelhuis van herfstbladeren; de organisatoren waren verrast over het aantal inzendingen en de kwaliteit van de ontwerpen.
Uit de 78 inzendingen selecteerde de nominatiecommissie zeventien ontwerpen. De jury - bestaande uit Ursula Tischner, Ruud Koonstra en Arnout Visser - stond vervolgens voor de opgave om uit deze zeventien genomineerde ontwerpen twee winnaars te kiezen. Zij vindt dat de genomineerde inzendingen een verrassende mix laten zien van beeldende kunst, vormgeving, mode en architectuur, waarbij het begrip duurzaamheid in materiaalgebruik vanuit verschillende kanten is benaderd.
Voor haar eindoordeel is de jury uitgegaan van de criteria duurzaamheid, innovatie, esthetiek en toepassingsmogelijkheden. Een aantal van de genomineerde ontwerpen doorstond het criterium van de esthetiek maar voldeed volgens de jury niet helemaal aan de nieuwe eisen die aan duurzaam ontwerp worden gesteld. Bij andere ontwerpen was het materiaal bijzonder interessant maar de toepassing nog niet goed uitgewerkt.
Alle genomineerde ontwerpen het verdienen om geexposeerd te worden. De gebruikte kennis en inzichten kunnen leiden tot belangrijke nieuwe ontwikkelingen op het gebied van duurzaamheid en innovatief materiaalgebruik in beeldende kunst, vormgeving, mode en architectuur.
De winnaars
'Techniek met potentie'De prijs van € 15.000 gaat naar Chris Kabel met Seam Chair / Seam Bench.
'Het project van Chris Kabel is origineel, ingenieus en zeer veelbelovend. Voor zijn product maakte hij gebruik van slechts één materiaal (Polypropyleen) dat goedkoop, niet giftig en volledig recyclebaar is. Met een vernieuwende techniek vormde hij dit materiaal om tot een lichte en tegelijkertijd stevige stoel.
Voor duurzame innovatie in de toekomst is het belangrijk dat voorwerpen niet samengesteld zijn uit meerdere materialen. Het bespaart werk bij recycling en er treedt geen kwaliteitsverlies op zoals bij het recyclen van een mix van materialen. De techniek die Kabel gebruikt is energiebesparend en levert lichtgewicht materiaal op dat zeer milieuonvriendelijke materialen zoals glas en carbonvezel kan vervangen.
Vindingrijke ontwerpers die kennis en inzichten weten te combineren en onorthodoxe methoden gebruiken zijn cruciaal voor innovatie.
De jury is vooral onder de indruk van de potentie van de vernieuwende techniek. Een low-tech aanpak levert high-tech mogelijkheden op. De jury is van mening dat deze techniek voor vele andere doeleinden is in te zetten. Met deze prijs hoopt de jury Chris Kabel te stimuleren zijn techniek verder te ontwikkelen en nieuwe toepassingsmogelijkheden te onderzoeken.
'Doeltreffend, grappig en eenvoudig'
De aanmoedigingsprijs van € 5.000 gaat naar Heleen Klopper met Wolplamuur.
'Haar ontwerp is briljant in zijn eenvoud. Door gebruik te maken van de bijzondere eigenschappen van wol- de weerhaakjes hechten vast- heeft zij een doe-het-zelf pakket ontwikkeld waarmee iedereen op eenvoudige en originele wijze de gaatjes in zijn of haar wollen kleding, tapijten, gordijnen of andere textielproducten kan repareren. Ook mensen met twee linkerhanden.
Het repareren van kledingstukken en andere producten van stof is een zeer duurzame activiteit omdat truien vesten of tapijten op deze manier een langer leven beschoren is. Wolplamuur kan je zien als 'Oma's oplossing nieuwe stijl'. Het is grappig, decoratief, doeltreffend en geeft een origineel resultaat. Bovendien is het bijzonder leuk om te doen: de juryleden hebben de Wolplamuur met veel plezier zelf uitgeprobeerd.'
